پہلا صفہ کھولو



پریسٹینا دکھنی یورپ دے اک دیس کوسوو دا راجگڑھ تے سب توں وڈا شہر اے نال ای نال ایہ اس ناں دی میونسپلٹی تے ضلعے دا وی راجگڑھ اے ۔ 2011 دی گنتی باجون اکتھے 2،00،000 لوک وسدے نیں۔

راجگڑھ شہر
پریسٹینا
Pristina
Prishtina Collage.jpg
ضلع
نکی ونڈ
سربراہ =شپیند احمتی
رقبہ
572 ک م۲
سمندر پدھر توں اچائی
سنگھنائی
360 لوک/ک م۲
نسلی ٹولیاں
البانوی
سرب
مذہبی ونڈ
مسلمان, سعائی تے ہور ۔
ڈاک انڈیکس
10000
پریسٹینا is located in Kosovo
پریسٹینا
پریسٹینا


Overview of the Pristina center from the hill.png

13ویں صدی وچ پریسٹینہ اک راجگڑھ سی۔ 1389 وچ کوسوو دی لڑائی مگروں ایہ تھاں تے کوسوو ترکاں ہتھ لگے تے ویلے نال ایتھے دے لوک مسلمان ہوندے گۓ۔ 1918 وچ ایہ یوگوسلاویہ دی بادشاہت دا اک انگ سی۔بعد چ ایہ شہر یوگوسلاویہ اشتراکی لوکراج چ شامل رہیا تے یوگوسلاویہ دے ٹٹن مگروں کوسوو نے اپنی آزادی دا اعلان کیتا پر سربیا نے ملوزوری اس علاقے اتے مل ماری رکھیا ۔ 17 فروری 2008 نوں کوسوو دی ازادی نال پریسٹینا ایدا راجگڑھ بن گیا۔


2011ء دی جنگننا (مردم شماری) چ پریسٹینا دی لوک گنتی 1،98،000 (~2،00،000) سی ۔[1] شہر دی آبادی چ وڈی گنتی البانوی لوک نیں ، تے گھٹ گنتیاں چ بوسنیاک ، روما تے دوجے نیں ۔ ایہ کوسوو دا انتطامی ، رہتلی تے تعلیمی مرکز اے ۔ شہر دا وڈا تعلیمی مرکز پریسٹینا یونیورسٹی اے تے آواجائی لئی شہر چ پریسٹینا انٹرنیشل ایئرپورٹ اے ۔

حصے

ناںلکھو

شہر دا ناں سلاوی بولی دے لفظ *Prišьčь توں نکلیا اے ، جہڑا کہ ذاتی ناں *Prišьkъ دی پوزیسسو ایڈحیکٹیو شکل اے ،پرانی پول بولی دا ذاتی ناں Parzyszek اسدی ادھارن اے ۔ شہر دے واسی اپنے آپ نوں گھیگ البانوی چ Prishtinali یاں سربی بولی چ Prištevci (Приштевци) اکھواندے نیں ۔

تریخلکھو

تریخی طور اتے پریسٹینا اتے مل

داردانی ویلہ چوتھی توں دوجی صدی ق م
رومی لوکراج/ رومی سلطنت 168 ق م—330ء
بازنطینی سلطنت 330ء—850ء
پہلی بلغاری سلطنت 850—1018
بازنطینی سلطنت c.1018—1040
پیٹر دیلیان (بلغاریہ) 1040—1041
بازنطینی سلطنت 1041—1072
قسطنطین بودن (بلغاریہ) 1072
بازنطینی سلطنت 1072—1180
وڈا سرب راجواڑا 1180–1217
  دوجی بلغاری سلطنت 1218-1241
  سربیا 1241–1389
  سلطنت عثمانیہ 1389-1689
  مقدس رومی سلطنت 1689-1690
  سلطنت عثمانیہ 1690-1912
  سربیا بادشاہت 1912-1915
  بلغاریہ بادشاہت 1915-1918
  سربیا بادشاہت 1918
  Yugoslavia 1918-1941
  البانیا بادشاہت (اٹلی بادشاہت) 1941–43
  البانیا بادشاہت (نازی جرمنی) 1943–44
  یوگوسلاویہ دی آزادی دی قومی کمیٹی 1944-1945
  وفاقی اشتراکی لوکراج یوگوسلاویہ 1945-1992
  سربیا تے مونٹینیگرو 1992-1999
  اقوام متحدہ 1999–2008
  کوسوو 2008–ہن تک

مڈھلی تریخلکھو

پرانی تریخلکھو

شروعاتی عثمانی ویلہلکھو

شروع دے عثمانی ویلے چ اسلام اک شہری معاملہ سی تے ایہ ہولی ہولی شہراں چ وسوں باہجھوں پھیلیا ۔ پاندھی لکھاری اولیاء چلبی نے 1660ء دے دہاکے چ شہر ویکھیا تے اوہ پریسٹینا دے باغ تے تاکستان ویکھ کے بوہت متاثر ہویا ۔ اوس ویلے پریسٹینا ویچیتیرین سنجاک دا حصہ سی تے اس چ وسن آلے 2،000 ٹبر سلطنت عثمانیہ دے امن تے استحکام دے مزے لے رہے سن ۔ معاشی جیون گیلڈ سسٹم (esnafs) راہیں کنٹرول کیتا گیا سی ۔ مذہبی جیون اتے مذہبی تنظیماں دا اثر سی جہڑیاں اکثر مسیتاں یاں فوارے اسار دیاں سن یاں فیر غریباں دی مدد کر دیاں سن۔


آسٹری ترک لڑائیلکھو

عثمانیاں دا زوال تے بلقان لرائیلکھو

پہلی وڈی لڑائیلکھو

پریسٹینا دوجی وڈی لڑائی مگروںلکھو

پریسٹینا کوسوو دی لڑائی چ تے مگروںلکھو

جغرافیہلکھو

پریسٹینا 42° 40' 0" شمال تے 21° 10' 0" مشرق جیوگرافیکل کوارڈینیٹس اتے واقع اے تے 572 مربع کلومیٹر تھاں گھیرے ہوئےاے۔ ایہ کوسوو دے اتلے چڑھدے حصے چ گولیاک پہاڑاں نیڑے وس ریا اے ۔ پریسٹینا توں کئی کلومیٹر دور کوسوو دے دکھن چ واقع شار پہاڑاں دا وی ودھیا نظارا کیتا جا سکدا اے ۔ پریسٹینا دو وڈے شہراں اوبیلیج تے کوسوو پولے لاگے واقع اے ۔ اصل چ پریسٹینا پچھلے کجھ ورہیاں توں کافی ودھیا تے ایہ کوسوو پولے نال مل گیا ۔جھیل بادوواج شہر دے دکھن چ کجھ کلومیٹر دی دوری اتے واقع اے ۔ ہن شہر دے وشکاروں کوئی دریا نئیں لنگھدا پر پہلے اک دریا سی ۔ ہن ایہ دریا انڈرگراؤنڈ سرنگاں راہیں شہر توں لنگھدا اے ۔اس دی وجہ اے وے کہ ایہ دریا اک مقامی منڈی کولوں لنکھدا سی تے ہو کوئی اپنا کورا اس چ سٹدا دا سی ، اس نال اک بھیڑی بو پیدا ہندی سی اس لئی دریا نوں ڈھکن دی لوڑ پئی ۔ ہن ایہ دریا پریسٹینا دے اتلے تے دکھنی مضافات توں لنگھدا اے ۔

موسملکھو

پریسٹینا دا موسم براعظمی اثر آلا سمندری موسم اے ۔ شہر چ گرمیاں گرم تے سردیاں ٹھنڈیاں تے اکثر برفباری ہندی اے ۔

پریسٹینا دا موسم
مہینا جنوری فروری مارچ اپریل مئی جون جولائی اگست ستمبر اکتوبر نومبر دسمبر سال
ودھ توں ودھ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) 15.8
(60.4)
20.2
(68.4)
26.0
(78.8)
29.0
(84.2)
32.3
(90.1)
36.3
(97.3)
39.2
(102.6)
36.8
(98.2)
34.4
(93.9)
29.3
(84.7)
22.0
(71.6)
15.6
(60.1)
39.2
(102.6)
اوسطاً ودھ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) 2.4
(36.3)
5.5
(41.9)
10.5
(50.9)
15.7
(60.3)
20.7
(69.3)
23.9
(75)
26.4
(79.5)
26.7
(80.1)
23.1
(73.6)
17.1
(62.8)
10.1
(50.2)
4.1
(39.4)
15.5
(59.9)
روزانہ اوسط سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) -1.3
(29.7)
1.1
(34)
5.0
(41)
9.9
(49.8)
14.7
(58.5)
17.8
(64)
19.7
(67.5)
19.5
(67.1)
15.9
(60.6)
10.6
(51.1)
5.1
(41.2)
0.4
(32.7)
9.8
(49.6)
اوسطاً گھٹ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) -4.9
(23.2)
-2.8
(27)
0.2
(32.4)
4.2
(39.6)
8.5
(47.3)
11.4
(52.5)
12.5
(54.5)
12.3
(54.1)
9.4
(48.9)
5.0
(41)
0.9
(33.6)
-3.1
(26.4)
4.4
(39.9)
گھٹ توں گھٹ سینٹی گریڈ (فارنہائیٹ) -27.2
(-17)
-24.5
(-12.1)
-14.2
(6.4)
-5.3
(22.5)
-1.8
(28.8)
0.5
(32.9)
3.9
(39)
4.4
(39.9)
-4.0
(24.8)
-8.0
(17.6)
-17.6
(0.3)
-20.6
(-5.1)
-27.2
(-17)
مینہہ م م (انچ) 38.9
(1.531)
36.1
(1.421)
38.8
(1.528)
48.8
(1.921)
68.2
(2.685)
60.3
(2.374)
51.6
(2.031)
44.0
(1.732)
42.1
(1.657)
45.4
(1.787)
68.2
(2.685)
55.5
(2.185)
597.9
(23.539)
نمی 83 77 70 65 67 67 63 62 68 74 80 83 71
اوسطاً روزانہ مینہہ (≥ 0.1 mm) 13.6 12.3 11.4 12.1 12.8 11.9 8.3 7.9 7.5 8.6 12.3 14.5 133.2
دھپ (گھینٹے) 70.8 96.0 143.0 184.0 227.9 246.3 299.3 289.6 225.8 173.5 96.9 70.2 2,123.3
جتھوں لیا: Republic Hydrometeorological Service of Serbia[2]

پانیلکھو

معیشتلکھو

کاروباری مرکزلکھو

سیاحتلکھو

وکھالےلکھو

پریسٹینا دا وڈا حماملکھو

گرمیا پارکلکھو

کوسوو دا ایتھنولوجیکل خزانہلکھو

کوسوو قومی آرٹ گیلریلکھو

تریخی نشان تے تھانواںلکھو

بازارلکھو

رہتللکھو

موسیقیلکھو

تھیٹرلکھو

قومی تھیٹر کوسوولکھو

میلے تے تقریباںلکھو

چوپن پیانو فیسٹلکھو

پریسٹینا دام میلہلکھو

میلہ منڈیاںلکھو

میڈیالکھو

ماحوللکھو

تعلیملکھو

یونیورسٹیاںلکھو

کوسوو قومی لائبریریلکھو

کھیڈاںلکھو

ڈیموگرافیلکھو

اجوکیلکھو

1991ء دی جنگننا موجب (جسدا البانوی وڈی گنتی نے بائیکاٹ کیتا سی) پریسٹینا میونسپلٹی دی کل لوک گنتی 1،99،654 سی ، جنہاں چ 77.63% البانوی, 15.43% سرب تے مونٹی نیگرووی, 1.72% مسلم قومیتی ، تے دوجے سن ۔[3] ایہ جنگننا ٹھیک نئیں سی کیونجے اسدی نیہہ پرانے ریکارڈاں تے آنکڑےآں اتے سی ۔

2004ء دے آنکڑے مرجب شہر دی لوک گنتی 5 لکھ دے نیڑے سی ، تے البانوی شہر دی لوک گنتی دا 98% سن ۔ شہن دے سرب آبادی 1999ء تون بوہت گھٹ گئی سی ، کوسوو دی لڑائی دے مگروں شہر دے سرب شہر توں نس گئے یاں نسا دتے گئے سن ۔1999ء دے شروع چ پریسٹینا دی لوک گنتی 2،30،000 سی ، جس چ 40،000 سرب تے 6،500 روما لوک سن تے باقی البانوی سن ۔

نسلی ونڈ, آئی ڈی پی سنے1
سال البانوی  % سرب  % روما  % دوجے2  % کل
1991 جنگننا3 161,314 78.7 27,293 13.3 6,625 3.2 9,861 4.8 205,093
19984 ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں ہے نئیں 225,388
فروری 2000 آنکڑا5 550,000 97.4 12,000 2.2 1,000 0.1 1,800 0.3 564,800
Source: سانچہ:PDFlink, June 2006, page 2 (Table 1.1).

1. آئی ڈی پی: Internally displaced person.
2. دوجےآں چ مونٹی نیگروی ، مسلم سلاو، ترک وغیرہ نیں
3. یوگوسلاویہ ادارہ شماریات توں لئے گئے اعداد شمار۔ 1991ء دی جنگننا بوہت سیاسی سی اس لئی ایہ قابل اعتماد نئیں۔
4. UNHCR, دے اعداد شمار "Kosovo Village List" 1999
5. 2001 figures from KFOR – MNB (c) and for minority figures OSCE/UNHCR 'Situation of Ethnic Minorities in Kosovo', February 2001.

پریسٹینا نسلی آڈالکھو

پریسٹینا کل نسلی ونڈ (2011 جنگننا)
البانوی ترک اشکالی سرب بوسنی گورانی لوک روما لوک مصری ہور جواب نئین دتا لبھے نئیں
کل[4] 198,897 194,452 2,156 557 430 400 205 56 8 334 79 220
مرد 99,361 97,347 1,060 281 204 107 99 31 3 110 37 82
عورت 99,536 97,105 1,096 276 226 293 106 25 5 224 42 138
پریسٹینا کل ماں بولی (2001 جنگننا)
البانوی بولی ترک بولی سرب بولی بوسنی بولی رومانی بولی ہور لبھے نئیں
کل[4] 198,897 195,093 2,065 490 393 66 524 266
مرد 99,361 97,646 1,019 227 114 35 210 110
عورت 99,536 97,447 1,046 263 279 31 314 156

مذہبلکھو

سیاستلکھو

آواجائیلکھو

پریسٹینا انٹرنیشل ایئرپورٹلکھو

اہم لوکلکھو

بین الاقوامی تعلقاتلکھو

جڑواں شہرلکھو

پریسٹینا دے ایہ جڑواں شہر نیں:

ہور ویکھولکھو

نوٹلکھو

حوالےلکھو

  1. Official gov't census: http://esk.rks-gov.net/rekos2011/repository/docs/REKOS%20LEAFLET%20ALB%20FINAL.pdf
  2. "Monthly and annual means, maximum and minimum values of meteorological elements for the period 1961–1990" (in Serbian). Republic Hydrometeorological Service of Serbia. http://www.hidmet.gov.rs/eng/meteorologija/stanica_sr.php?moss_id=13481. Retrieved on 2012-09-08. 
  3. Statistic data for the municipality of Priština – gradسانچہ:Dead link
  4. 4.0 4.1 "Results of the 2011 census" (in Albanian). 31 March 2012. https://esk.rks-gov.net/rekos2011/repository/docs/Te%20dhenat%20kryesore%20demografike%20sipas%20komunave.pdf. Retrieved on 25 August 2014. 
  5. "Kardeş Kentleri Listesi ve 5 Mayıs Avrupa Günü Kutlaması [via WaybackMachine.com"] (in Turkish). Ankara Büyükşehir Belediyesi - Tüm Hakları Saklıdır. //web.archive.org/web/20090114033014/http://www.ankara-bel.gov.tr/AbbSayfalari/hizmet_birimleri/dis_dairesi_baskanligi/avrupa_gunu_kutlamasi.aspx. Retrieved on 2013-07-21. 
  6. "Turkey's Bursa, Kosovo's Pristina become sister cities" worldbulletin.net 2 September 2010 Link accessed 2 September 2010
  7. "Kardeş Şehirler". Bursa Büyükşehir Belediyesi Basın Koordinasyon Merkez. Tüm Hakları Saklıdır. http://www.bursa.bel.tr/kardes-sehirler/sayfa/261/. Retrieved on 2013-07-27. 
  8. "Twinning Cities: International Relations" (PDF). Municipality of Tirana. www.tirana.gov.al. http://www.tirana.gov.al/common/images/International%20Relations.pdf. Retrieved on 2009-06-23. 
  9. Twinning Cities: International Relations. Municipality of Tirana. www.tirana.gov.al. Retrieved on 2008-01-25.

باہرلے جوڑلکھو

موسملکھو

یورپی دیساں دے راجگڑھ خطے دے حساب نال
چڑھدا یورپ
چڑھدا دکھن یورپ
لہندا یورپ
اتلا یورپ
دکھن یورپ