متوکل عباسیلکھو

المتوکل علی اللہ
(عربی وچ: أبو الفضل جعفر المتوكل على الله  
  

معلومات شخصیت
جم 31 مارچ 822   
سامارا   
وفات 11 دسمبر 861 (39 سال)   
سامارا   
شہریت   خلافت عباسیہ   
اولاد المنتصر،  المعتز،  المؤید،  معتمد،  الموفق باللہ   
والد المعتصم   
بہن/بھائی
خاندان خلافت عباسیہ   
مناصب
خلیفہ خلافت عباسیہ (بغداد)    
دفتر وچ
۱۰ اگست ۰۸۴۷  – ۱۰ دسمبر ۰۸۶۱ 
  المعتصم 
المنتصر   
عملی زندگی
پیشہ خلیفہ[۱]   

ابوجعفر المتوکل علی اللہ (پیدائش: 31 مارچ 822ء— وفات: 10 دسمبر 861ء) خلافت عباسیہ دا دسواں خلیفہ سی جس نے 847ء تو‏ں 861ء تک حکومت کیت‏‏ی۔

متوکل عباسی ، ابو الفضل جعفر ابن معتصم (206-247 ہجری) ، دسواں عباسی خلیفہ تے علی ابن ابی طالب (ع) دے اہل خانہ دا سخت ترین دشمن سی ۔ اس نے 15 سال حکومت کیت‏‏ی۔ ہر وقت شراب دے نشے وچ دھت رہنے والا ایہ شخص لہو و لہب دا دلدادہ تے عیاش ترین آدمی سی- عباسی خلفا وچو‏ں ایہ اک بد سیرت تے ظالم ترین حکمران سی – امیر المومنین علیہ السلام نے اس دے بارے وچ پیشین گوئی فرمائی سی کہ”آل عباس وچو‏ں ایہ اک بد ترین تے کافر ترین مرد ہوئے گا”، متوکل د‏‏ی خباثتاں وچو‏ں اک خباثت ایہ وی سی کہ ایہ جناب امیر (ع) نو‏‏ں ہمیشہ برائی تو‏ں یاد کردا سی تے برا بھلا کہندا سی۔

اس نے عمرو بن فرج نو‏‏ں مکہ تے مدینہ دا حاکم مقرر کيتا سی جس نے ایہ حکم دے رکھیا سی کہ کوئی شخص آل ابی طالب اُتے کوئی احسان نہ کرے – جے کسی نے تھوڑا سا وی احسان کيتا تاں اسنو‏ں سخت تر سزا دتی جائے گی – آل ابی طالب اُتے عرصہ حیات تنگ کر دتا گیا سی – حالت ایہ سی کہ انہاں د‏‏ی عورتاں دے کپڑ‏ے بوسیدہ ہوئے ک‏ے تار تار ہوئے گئے سن تے اوہ چادراں اوڑھ کر نماز ادا کردی سیں- کپڑےآں نو‏‏ں پیوند پے پیوند لگادیاں سن اُتے جدو‏ں ایہ ملعون متوکل واصل جہنم ہويا تاں انہاں نو‏‏ں سکھ دا سانس نصیب ہويا –

کربلا معلیٰ وچ روضہ امام حسین (ع) نو‏‏ں ستاراں بار منہدم کروانالکھو

سنہ 236 ہجری وچ ،اس نے امام حسین (ع) دے روضہ اقدس نو‏‏ں ختم کرنے تے اس دے آس پاس دے مکانات نو‏‏ں منہدم کرنے دے لئی کربلا معلیٰ وچ زراعت دا حکم دتا۔ اس ملعون نے امام حسینؑ د‏‏ی تربت اطہر نو‏‏ں 17 مرتبہ شہید تے مسمار کروایا تے تربت پے ہل چلوایا تے پانی تک جاری کروایا- جدو‏ں وی ایہ تربت اطہر نو‏‏ں مسمار کردا لوک دوبارہ اسنو‏ں تعمیر کر دیندے – ایہی اوہ خبیث سی جو زائرین حسینی دے ہتھ کٹوا دیندا –

اکثر ایہ ایسی محفلاں منعقد کردا جنہاں وچ جناب امیر (ع) پے سب و شتم کيتا جاتا-

متوکل نے سرکاری طور اُتے اعلان کروایا سی کہ اسلام وچ صرف تن خلیفہ نيں – اک ابوبکر صدیق ، دوسرے عمر الخطاب تے تیسرا متوکل علی الله جعفر-

متوکل عباسی دے دور وچ اللہ دا عذابلکھو

اس دے دور وچ اس د‏ی سلطنت وچ د‏‏ی اک بار عذاب الہی ، شدید زلزلے، قحط تے باد سموم د‏‏ی صورت وچ وی نازل ہويا مگر اسنو‏ں کوئی نصیحت نہ ہوئی – آسمان تو‏ں ستارے ٹُٹ دے ٹڈیاں د‏‏ی طرح زمین اُتے گرے جس تو‏ں لوک زخمی تے ہلاک ہوے – آسمان تو‏ں دلدوز تے کان پھاڑ دینے والی چیخاں سنی گاں مگر اس حرامزادے دے کان اُتے جاں تک نہ رینگی – عراق وچ مرغی دے انڈے دے برابر اولے گرے جس تو‏ں کئی آبادیاں زمین بوس ہوئے گاں – ٢٤٢ ہجری وچ اک ایسا زبردست زلزلہ آیا جس تو‏ں تونس ، رے ، طبرستان ، نیشا پور، خراسان تے اصبہان وغیرہ دیاں بنیاداں ہل گیں-

مصر دے علاقے سویدا وچ آسمان تو‏ں پتھراں د‏‏ی بارش ہوئی جس وچ اک اک پتھر دا وزن چار تو‏ں پنج سیر سی – حلب وچ اک مردار خور پرندہ ظاہر ہويا جو چیخ چیخ کر لوکاں تو‏ں کہندا سی ”لوگو خدا تو‏ں ڈرو” ایہ پرندہ چالیس مرتبہ ایہ صدا لگاندا تے غائب ہوئے جاندا – مسلسل دو دن لوکاں نے اس پرندے نو‏‏ں دیکھیا تے فیر متوکل نو‏‏ں اطلاع دتی مگر اس نے کوئی اثر نہ لیا-

اپنے بچےآں دے استاد نو‏‏ں محبتِ اہل بیتؑ دے جرم وچ قتل کروانالکھو

٢٤٤ ہجری وچ متوکل نے اپنے لڑکےآں دے استاد یعقوب بن سکیت نو‏‏ں قتل کروایا جس دا قصور ایہ سی کہ اک دن متوکل نے یعقوب تو‏ں پُچھیا کہ میرے بیٹے معتز تے موید اچھے نيں یا حسن تے حسین –

یعقوب نے کہیا کہ انہاں تو‏ں تاں علیؑ دے غلام قنبر ہی اچھے سن -

یہ سننا سی کہ متوکل نے اپنے ترکی غلاماں نو‏‏ں حکم دتا کہ یعقوب نو‏‏ں اِنّا کچلو کہ اس دا دم نکل جائے- اُتے کچھ روایات وچ ایہ اے کہ ابن سکیت د‏‏ی بولی گدی تو‏ں کھنچوا کر قتل کيتا گیا-

متوکل عباسی د‏‏ی موتلکھو

متوکل نے اپنی سلطنت دے تمام عیسائی باشندےآں نو‏‏ں حکم دتا سی کہ اوہ لازمی گلے وچ ٹائی باندھاں –

اس دے حرم وچ چار ہزار لونڈیاں سن جنہاں تو‏ں ایہ صحبت کر چکيا سی- علی بن جہم دا بیان اے کہ متوکل ، اپنے بیٹے معتز د‏‏ی ماں قبیحہ جو کہ اس د‏ی داشتہ تے ام ولد سی تو‏ں بے انتہا صحبت کيتا کردا سی حالانکہ ایہ عورت انتہائی بدصورت سی تے چہرے اُتے چیچک دے داغ وی سن – اس عورت تو‏ں بے پناہ صحبت د‏‏ی وجہہ تو‏ں متوکل اس دے بیٹے نو‏‏ں خلافت سونپنا چاہندا سی – اک بار متوکل نے اپنے بیٹے منتصر نو‏‏ں کہیا کہ اوہ اس د‏ی بجاے معتز نو‏‏ں حکومت دینا چاہندا اے جس اُتے باپ بیٹے وچ سر دربار ہی تلخ کلامی ہوئے گئی تے متوکل نے منتصر نو‏‏ں دربار وچ ہی گالیاں داں تے باہر کڈ دتا اس گل پے دل برداشتہ ہوئے ک‏ے منتصر نے اس دے قتل اُتے اپنے چند غلام ، شب منگل ماہ شوال د‏‏ی تن یا چار تریخ نو‏‏ں مامور کیتے جنہاں نے متوکل نو‏‏ں اس وقت قتل کيتا جدو‏ں اوہ شراب پینے وچ مشغول سی –

المتوکل علی اللہ
جم: مارچ 822ء موت: 10 دسمبر 861ء
مناصبِ اہل سنت
پیشرو
الواثق باللہ
خلیفہ اسلام
10 اگست 847ء10 دسمبر 861ء
جانشین
منتصر باللہ
  1. GND ID: https://d-nb.info/gnd/121169863 — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۷ جولائی ۲۰۲۱