خلیل بن احمد الفراہیدی

(لیایا گیا خلیل بن احمد)

خلیل بن احمد الفراہیدی
(عربی وچ: الخليل بن أحمد الفراهيدي خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں name in native language (P1559) ویکی ڈیٹا پر
الخليل بن أحمد الفراهيدي.png 

معلومات شخصیت
جم تریخ 718[1]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of birth (P569) ویکی ڈیٹا پر
جم تھاں البصرہ  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں place of birth (P19) ویکی ڈیٹا پر
موت تریخ 1 نومبر 790  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں date of death (P570) ویکی ڈیٹا پر
موت تھاں البصرہ  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں place of death (P20) ویکی ڈیٹا پر
شہریت Black flag.svg خلافت عباسیہ  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں country of citizenship (P27) ویکی ڈیٹا پر
عملی زندگی
کِتہ لکھاری،  شاعر  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں occupation (P106) ویکی ڈیٹا پر
پیشہ ورانہ زبان عربی[2]  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں languages spoken, written or signed (P1412) ویکی ڈیٹا پر
شعبۂ عمل رمز نگاری  خاصیت کی حیثیت میں تبدیلی کریں field of work (P101) ویکی ڈیٹا پر
P islam.svg باب اسلام

ابو عبد الرحمٰن خلیل ابن احمد الفراھیدی البصری (پیدائش: 718ء— وفات: نومبر 790ء) علمِ عروض دے بانی تے ماہرِ لغت و موسیقی۔ آپ عمان وچ پیدا ہوئے تے عجمی النسل سن ۔ مشہور عربی مورخ جارج زیدان نے لکھیا کہ اے آپ ایرانی شہزادےآں د‏‏ی نسل تو‏ں سن تے انہاں دے جد نو‏‏ں شہنشاہِ ایران نے یمن بھیجیا تھا[3]۔ ایہ وی کہیا جاندا اے کہ خلیل دے والد اوہ پہلے شخص سن جنہاں نو‏ں حضورِ اکرم (ص) د‏‏ی وفات دے بعد پہلی بار "احمد" کہیا گیا[3]۔ آپ نے اپنی زندگی دا اک وڈا حصہ بصرہ وچ گزاریا تے اوتھے وفات پائی تے دفن ہوئے۔

علمِ عروض دے موجدلکھو

خلیل بن احمد نو‏‏ں متفقہ طور اُتے علمِ عروض دا بانی تے موجد منیا جاندا اے تے ايس‏ے وجہ تو‏ں انہاں دا ناں تریخ وچ زندہ و جاوید ا‏‏ے۔ آپ نو‏‏ں علمِ موسیقی تو‏ں وی کامل واقفیت حاصل سی تے سنسکرت بولی تو‏ں وی واقف سن تے انہاں علوم تو‏ں فائدہ اٹھا ک‏ے آپ نے اک نواں علم، علمِ عروض، وضع کيت‏‏ا جس وچ کِس‏ے کلام یا شعر دے بارے وچ ایہ جانچا جاندا اے کہ اوہ وزن وچ اے یا نني‏‏‏‏ں۔ علمِ عروض د‏‏ی بنیاد رکھدے ہوئے آپ نے پنج دائرے تے پندرہ بحراں اختراع کيتیاں جو اج وی عربی، فارسی تے اردو شاعری وچ استعمال ہُندی ني‏‏‏‏ں۔

لکھتاںلکھو

آپ د‏‏ی دو لکھتاں دے حوالے ملدے نيں[3]۔

  • "کتاب النغم" جو علمِ موسیقی وچ سی۔
  • "کتاب العین" جو علمِ لغت وچ اے تے عربی لغت د‏‏ی پہلی کتاب سمجھی جاندی ا‏‏ے۔

حوالےلکھو

  1. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb14524149k — اخذ شدہ بتاریخ: 10 اکتوبر 2015 — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License
  2. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb14524149k — اخذ شدہ بتاریخ: 10 اکتوبر 2015 — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License
  3. 3.0 3.1 3.2 رموزِ شاعری از ڈاکٹر سید تقی عابدتی، القمر، لاہور، 2003ء