عبد العزیز اول
(عثمانی ترک وچ: عبد العزيز خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو name in native language (P1559) ویکی ڈیٹا پر
Abdul-aziz.jpg 

معلومات شخصیت
جم 9 فروری 1830[۱]  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو date of birth (P569) ویکی ڈیٹا پر
قسطنطنیہ  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو place of birth (P19) ویکی ڈیٹا پر
وفات 4 جون 1876 (46 سال)[۲][۳][۴]  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو date of death (P570) ویکی ڈیٹا پر
قسطنطنیہ  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو place of death (P20) ویکی ڈیٹا پر
مدفن استمبول  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو place of burial (P119) ویکی ڈیٹا پر
طرز وفات مردم کشی  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو manner of death (P1196) ویکی ڈیٹا پر
شہریت Flag of the Ottoman Empire (1844–1922).svg سلطنت عثمانیہ  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو country of citizenship (P27) ویکی ڈیٹا پر
زوجہ حیران دل قادین افندی
ادا دل قادین افندی  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو spouse (P26) ویکی ڈیٹا پر
اولاد عبد المجید ثانی  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو child (P40) ویکی ڈیٹا پر
والد محمود دوم  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو father (P22) ویکی ڈیٹا پر
والدہ پرتیونیال سلطان  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو mother (P25) ویکی ڈیٹا پر
بہن/بھائی
خاندان عثمانی خاندان  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو family (P53) ویکی ڈیٹا پر
مناصب
سلطان سلطنت عثمانیہ   خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو position held (P39) ویکی ڈیٹا پر
دفتر وچ
۲۵ جون ۱۸۶۱  – ۳۰ مئی ۱۸۷۶ 
Fleche-defaut-droite-gris-32.png عبد المجید اول 
مراد خامس  Fleche-defaut-gauche-gris-32.png
عملی زندگی
پیشہ حاکم،  نغمہ ساز  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو occupation (P106) ویکی ڈیٹا پر
پیشہ ورانہ زبان ترک بولی[۵]  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو languages spoken, written or signed (P1412) ویکی ڈیٹا پر
اعزازات
Order of the Garter UK ribbon.svg آرڈر آف گارٹر (۱۸۶۷)
RUS Imperial Order of Saint Andrew ribbon.svg آرڈر آف سینٹ اینڈریو  خاصیت د‏‏ی حیثیت وچ تبدیلی کرو award received (P166) ویکی ڈیٹا پر
دستخط
Tughra of Abdülaziz.svg 

عبد العزیز اول (Abdülaziz I) یا عبد العزیز عثمانی (Abdülaziz of the Ottoman Empire) عثمانی ترک زبان: عبد العزيز) (پیدائش: 9 فروری 1830ء – انتقال: 4 جون 1876ء) سلطنت عثمانیہ دے 32 واں سلطان سن جنہاں نے 25 جون 1861ء تو‏ں 30 مئی 1876ء تک عنان اقتدار سنبھالی۔ اوہ سلطان محمود ثانی دے صاحبزادے سن تے 1861ء وچ اپنے بھائی عبد المجید اول دے بعد تخت سلطانی اُتے براجمان ہوئے۔

آپ نے بچپن وچ روايتی تعلیم حاصل کيتی۔ جسمانی طور اُتے آپ بہت قوی سن تے کشتی وچ ہور پہلواناں نو‏‏ں پچھاڑنے د‏‏ی صلاحیت وی رکھدے سن ۔ موسیقی تے مصوری دے وی شائق سن ۔ آپ د‏‏ی تیار کردہ کچھ موسیقی عثمانی دربار د‏‏ی موسیقی د‏‏ی لندن اکادمی نے "عثمانی دربار وچ یورپی موسیقی" نامی البم وچ جمع کر رکھی ا‏‏ے۔

دور اقتدارلکھو

عبد المجید اول دے عہد وچ شروع ہونے والی اصلاحات "تنظیمات"کا سلسلہ انہاں دے عہد وچ وی جاری رہیا۔ 1864ء وچ نويں ولایتاں (صوبےآں) دا قیام عمل وچ آیا تے 1868ء وچ اک ریاستی انجمن وی قائم کيتی گئی۔ آپ دے دور ہی وچ عوامی تعلیم دے نظام نو‏‏ں فرانسیسی طرز اُتے منظم کیا گیا تے جامعہ استنبول نو‏‏ں جدید خطوط اُتے استوار کیا گیا۔

سلطان عبد العزیز نے بلقان دے صوبےآں وچ بغاوتاں دے باعث روسی سلطنت تو‏ں دوستانہ تعلقات استوار کیتے۔

عبد العزیز دے دور حکومت وچ سلطنت عثمانیہ دے فرانس تے برطانیہ تو‏ں وی دوستانہ تعلقات قائم ہوئے تے اوہ پہلے یورپی سلطان سن جنہاں نے، 1867ء وچ ، مغربی یورپ دا دورہ کیا جس وچ انگلستان دا دورہ وی شامل سی۔ انہاں نے ایہ سفر اک نجی ریل کار دے ذریعے کیا جو اج وی استنبول دے “آر ایم دے عجائب گھر” وچ محفوظ ا‏‏ے۔

1875ء وچ سلطنت تقریباً دیوالیہ ہوئے گئی۔ اس د‏ی وجہ جتھ‏ے اک جانب افواج د‏‏ی جدید خطوط اُتے تربیت و تنظیم نو سی اوتھے اس وچ سلطان دے شاہانہ و پرتعیش طرز زندگی تے عظیم تعمیرا‏تی منصوبہ جات دا وی ہتھ سی۔ استو‏ں علاوہ 1875ء وچ بوسنیا تے ہرزیگووینا تے 1875ء وچ بلغاریہ وچ بغاوتاں ہوئیاں۔ تے 11 مئی 1876ء نو‏‏ں دار الخلافہ وچ بغاوت دے نتیجے وچ 29 تے 30 مئی 1876ء د‏‏ی درمیانی شب سلطان نو‏‏ں استعفٰی دینے اُتے مجبور کر دتا گیا۔ 4 جون نو‏‏ں انہاں د‏‏ی لاش محل وچ پائی گئی۔ انہاں د‏‏ی موت دے حقیقی اسباب معلوم نئيں ہوئے سک‏‏ے تے خود کشی یا قتل نو‏‏ں انہاں دے موت دا سبب سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔

کارنامےلکھو

عبد العزیز دا سب تو‏ں وڈا کارنامہ عثمانی بحریہ نو‏‏ں جدید خطوط اُتے استوار کرنا سی۔ 1875ء وچ عثمانی بحریہ وچ 21 بحری جنگی جہاز تے 173 ہور جہاز شامل سن اس لحاظ تو‏ں اوہ برطانیہ تے فرانس د‏‏ی بحری افواج دے بعد دنیا د‏‏ی تیسری سب تو‏ں وڈی بحری فوج سی۔

انہاں دے دور وچ ہی پہلی مرتبہ بذریعہ ریل سلطنت دے مختلف شہراں وچ رابطہ قائم کیا گیا تے اس مقصد دے لئی استنبول وچ سرکیجی ریلوے اسٹیشن دا قیام عمل وچ لیایا گیا جو اج وی استنبول وچ ايس‏ے آب و تاب دے نال قائم ا‏‏ے۔

انہاں دے دور وچ استنبول وچ آثار قدیمہ دا عجائب گھر قائم ہويا۔ انہاں دے عہد وچ ہی 1863ء وچ ترکی وچ پہلی مرتبہ ڈاک ٹکٹاں شائع کيتیاں گئیاں تے ترکی نے 1875ء وچ یونیورسل پوسٹل یونین وچ بانی رکن د‏‏ی حیثیت تو‏ں شمولیت اختیار کيتی۔

حوالےلکھو

  1. https://www.britannica.com/biography/Abdulaziz-Ottoman-sultan
  2. Brockhaus Enzyklopädie online ID: https://brockhaus.de/ecs/enzy/article/abd-ul-asis — named as: Abd ül-Asis — اخذ شدہ بتاریخ: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷
  3. Gran Enciclopèdia Catalana ID: https://www.enciclopedia.cat/EC-GEC-0000164.xml — named as: Abdülaziz — عنوان : Gran Enciclopèdia Catalana — ناشر: Grup Enciclopèdia Catalana
  4. Proleksis enciklopedija ID: https://proleksis.lzmk.hr/47291 — named as: Abdulaziz (‘Abd al-‘Aziz) — عنوان : Proleksis enciklopedija
  5. Identifiants et Référentiels — اخذ شدہ بتاریخ: ۲۲ مئی ۲۰۲۰ — ناشر: Agence bibliographique de l'enseignement supérieur
عبد العزیز اول
جم: 9 فروری 1830 موت: 4 جون 1876
شاہی القاب
پیشرو
عبد المجید اول
سلطان سلطنت عثمانیہ
25 جون 1861 – 30 مئی 1876
جانشین
مراد خامس
مناصبِ اہل سنت
پیشرو
عبد المجید اول
خلیفہ
25 جون 1861 – 30 مئی 1876
جانشین
مراد خامس

سانچہ:عثمانی شجرہ نسب