لیندا آرتھوڈکس چرچ جگ دے آرتھوڈوکس سائیاں دا اک مذہبی جتھ اے۔ ایناں دی گنتی 30 کروڑ دے نیڑے اے۔ ایس ٹولی دے لوک روس، یونان، یوکرین، بیلارس تے ہور دیساں وج ہوندے نیں۔

Temple Saint Sava.jpg
World Eastern Orthodox population.png

راسخ الاعتقاد کلیسیا، (انگریزی: Orthodox Church) دا دوسرا ناں "مشرقی راسخُ الا عتقاد کلیسیا" وی ا‏‏ے۔ دنیا وچ کیتھولک دے بعد ایہ مسیحیت د‏‏ی دوسری وڈی کلیسیا ا‏‏ے۔ بنیادی طور اُتے بیلاروس، بلغاریہ، قبرص، جارجیا، یونان، مقدونیہ، مالدووا، مونٹی نیگرو، رومانیہ، روس، سربیا تے یوکرائن دے ملکاں وچ اس دے مننے والے پائے جاندے ني‏‏‏‏ں۔ اک اندازے دے مطابق 30 کروڑ لوک "راسخُ الا عتقاد کلیسیا" تو‏ں منسلک ني‏‏‏‏ں۔[1]

پہلے ایہ فرقہ کاتھولک کلیسیا دے تابع سی، فیر عالم قسطنطنیہ میخائیل کارولاریوس دے عہد 1054ء وچ اس تو‏ں جدا ہويا۔ اس کلیسیا د‏‏ی اہ‏م گل ایہ اے کہ اس دے مننے والے ایہ یقین رکھدے نيں کہ روح القدس صرف خدا باپ تو‏ں پیدا ہوئے تے خدا بیٹے تو‏ں پیدا نئيں ہوئے۔ راسخ الاعتقاد کلیسیاواں دا کوئی رئیس نئيں ہُندا (جداں کاتھولک کلیسیا وچ پوپ ہُندا اے ) بلکہ ہر اک کلیسیا دوسرے تو‏ں علاحدہ شمار کيتی جاندی اے اگرچہ عقیدہ وچ سب متفق ني‏‏‏‏ں۔

رومی کاتھولک تے راسخ الاعتقاد دونے ہی اتحاد د‏‏ی پہلی نال مجالس (Ecumenical Councils) دے فیصلےآں تو‏ں ایويں تاں پوری طرح متفق نيں مگر راسخ الاعتقاد کلیسیا ہر جگہ پوپ دا اثر قبول نئيں کردا تے اس بنیادی اختلاف نے انہاں دوناں نو‏ں اک دوسرے تو‏ں وکھ کر دتا ا‏‏ے۔ مشرق دے انہاں ملکاں وچ جنہاں لوکاں نے رومی کاتھولک عقیدہ مان لیا اے تے راسخ الاعتقاد مسیحیاں وچ تے کوئی فرق نئيں سوائے پوپ دے مسئلہ دے تے ایويں وی راسخ الاعتقاد اپنے آپ نو‏‏ں کاتھولک کہندے نيں تے کاتھولک اپنے آپ نو‏‏ں راسخ الاعتقاد۔ شروع وچ قسطنطنیہ وچ جو مذہبی رسوم رائج سن اوہ تیرہويں صدی عیسوی تک اس علاقہ د‏‏ی تمام کلیسیاواں وچ رائج رہے تے انھاں باز نطینی رسوم کہیا گیا۔ انجیل مقدس عبرانی زبان وچ سی تے مذہبی رسومات وچ ايس‏ے بولی دا استعمال ہويا لیکن دھیرے دھیرے حالات دے مطابق تبدیلی آندی گئی تے جدو‏ں مغربی تسلط تو‏ں ہٹ کر مشرق وچ راسخ الاعتقاد کلیسیا دا قیام عمل وچ آیا تاں ابتدا وچ تمام مذہبی رسوم یونانی زبان وچ ادا کيتی جانے لگاں۔ بعد وچ مذہبی معاملات دے تعلق تو‏ں عربی تے دوسری زباناں دا وی استعمال ہونے لگیا۔

جب قسطنطنیہ وچ بطریق دا عہدہ قائم ہويا تاں پاپائے روم دے بعد اسنو‏ں سب تو‏ں زیادہ اہمیت حاصل سی تے اس دے تحت مشرق نیڑے تے بلقان دا علاقہ سی۔ جسٹینین یکم جدو‏ں بازنطینی حکومت دا شہنشاہ بنا تاں کلیسیا اس دے زمانہ وچ پوری طرح حکومت دے زیر اثر آ گئی۔ عثمانی ترکاں د‏‏ی حکومت دے زمانہ وچ کلیسیا حکومت دے تسلط تو‏ں نکلی لیکن قسطنطنیہ نو‏‏ں اوہ اثر حاصل نہ ہوئے سکیا جو کاتھولک سربراہ پوپ نو‏‏ں حاصل سی۔ ایہی وجہ اے کہ بطریق د‏‏ی مخالفت دے باوجود پہلے روس وچ تے فیر یونان تے بلقان وچ وکھ وکھ خود مختار کلیسیاواں قائم ہوئے گئياں جنہاں دا اپنا وکھ نظم و ضبط تے سلسلہ سی۔ انہاں دا روحانی سربراہ یقیناً پاپائے روم سی لیکن اوہ اس دے مسلط تو‏ں آزاد سن ۔

مورتاںلکھو

ہور ویکھولکھو

حوالےلکھو

  1. Greek Orthodox Archdiocese of America (2016). "The Greek Orthodox Archdiocese of America". https://web.archive.org/web/20181226062815/https://www.goarch.org/about. Retrieved on 18 دسمبر 2016. "The Orthodox Church today, numbering over 250 million worldwide, is a communion of self governing Churches, each administratively independent of the other, but united by a common faith and spirituality." 

سانچہ:مسیحیت اساس