"ھندستان" دیاں دہرائیاں وچ وکھراپا

لکھائی دا خلاصہ کوئی نہیں
|-
| style="width: 145px;" | <center>'''چنڈا'''<center>
| style="width: 145px;" | <center>'''[[بھارت دا نشان|نشان]]'''<center>
|- style="background: #ffffff; text-align: center;"
|-
|-
| align="center" colspan="2" | <small>'''''نعرا''': <br />: سچ جتدا اے <br /><br />''</small>
|-[[ترانہ]]: [[جن گن من]]
|-
'''بھارت''' ([[ہندی]]: भारत) [[دکھنی ایشیا]] دا اک [[دیس]] اے۔ [[تھاں]] دے حساب نال [[دنیا]] دا ستواں وڈا [[دیس]] اے۔ [[لوکاں]] دی گنتی 1187,677,000 نال [[جگ]] دا دوجا وڈا [[دیس]] اے۔ اے سبھ توں چوکھے لوکاں دا [[لوک راج]] وی اے۔ ایہدے [[دکھن]] چ [[وڈا سمندر ہند]]، لہندے چ [[عرب سمندر]] تے [[پاکستان]] اتر چ چین نیپال تے بھوٹان چڑدے وچ بنگلادیش [[خلیج بنگال]] تے برما نیں۔ ایہدے سمندری کنڈھے دی لمبائی 7517 [[کلومیٹر]] اے۔
 
[[دنیا]] دے چار مزہب [[ھندو مت]]، [[بدھ مت]]، [[جین مت]] تے [[سکھ مت]] بھارت وچوں ٹرے تے باروں [[عیسائیت]] [[یہودیت]] [[زرتشت]] تے [[اسلام]] آۓآے جناںجیہناں نیںنے ایدیایہدی [[رہتل]] وچ رنگا رنگی بنائی۔ اٹھارویں صدی وچ ایسٹ انڈیا کمپنی نیں اس تے قبضہ کرنا شروع کیتا تے برطانیہ نے انیویں صدی وچ اپنا حصہ بنالیا۔ 1947 وچ اے آزاد ہو گیا۔
 
بھارت وچ 28 [[صوبے]] تے دوجے علاقے نیں ایتھے پارلیمانی جمہوریت اے۔ کارخانیاں دے لحاظ نال اے دنیا دے بارہویں نمبر تے اے۔
 
== تریخ ==
[[بھیمبیٹھک]] دیاں مورتاں 30000 ورے پرانیاں نیں جیہڑیاں اے دسدیاں نیں جے انساں ایتھے اینے پرانے وریاں توں رہ ریا اے۔ ہندستان اپنی پرانی تریخ دا رشتہ 5400 ورے پرانی [[ہڑپہ رہتل]] نال جوڑدا اے تے اوتھوں ٹوردا اے۔ ایس مکروں وید ویلہ آندا اے جیدےجیہدے چ ہندو مت دی نیو رکھی گئی تے ہندستانی رہتل پونگری۔ اے ویلہ 2500 ورے پہلے مکیا تے ہندستان نکے رجواڑیاں چ وںدیا جاندا اے جیناں نوں [[مہاجناپڈاس]] کیا گیا اے۔ 23 صدیاں پہلے اینوں [[موریہ سلطنت]] دے بادشاواں [[چندرگپت موریہ]] تے [[آشوکاشوک]] نے کٹھا کیتا۔ [[گپتا سلطنت]] دے ویلے ہندستان دا سنہری ویلہ کیا جاندا اے۔ ایس ویلے فلاسفی، سائینس،ساینس، ٹیکنالوجی، بولی، ساہتادب سعاب، حساب تے تاریاںتارےآں دیدے جانکاریعلم چ جوادھا واداہویا ہویا۔۔ دسویں تے 12ویں صدی چ وشکارلے ایشیاء توں ہندستان تے ہلے بولے گۓ تے دلی سلطنت بنی جیہڑی مغل سلطنت چ پلٹ گئی۔ مغل سلطنت ہولی ہولی سارے ہندستان تے پھیل گئی تے ایس ویلے آرکیٹیکچر ساہت تے ہور کماں چ چوکھے سارے وادے ہوۓ۔ مرہٹے مغلاں لئی مسلہ سن۔ پنجاب نے ایڈی چھیتی مغلاں دا راج ناں منیاں۔ دلہ بھٹی تے فیر سکھاں نے مغلاں نال لڑائیاں لڑیاں۔ 16ویں صدی دے مگروں ایتھے یورپی لوک کاروبار کرن سمندر دی راہ آن لگ گۓ۔ ایتھے دے لوکاں دے آپس دے چگڑیاں باجوں اوناںاوہناں نوں ہندستان دے مل مارن دا بعانہ لب گیا، انکریز ایس کم ج اگے رۓ۔ پنجاب [[مہاراجہ رنجیت سنگھ]] دی سرداری چ انگریزاں لئی اوناں دی راہ دا وڈا روڑا سی۔ اودے مرن تے انگریزان دی پنجاب تے مل مارن دی راہ وی صاف ہوگئی۔ 1857 چ انگریزاں دی ایسٹ انڈیا کمپنی دے خلاف لوکاں نے ہتھیار چکے پر اوہ ہار گۓ۔ ہندستان تے برطانیہ اپنے ہتھیں راج کرن لگ گیا۔
 
20ویں صدی چ ہندستان سیاسی جاگن دا کم ٹریا۔ 14 اگست 1947 نوں ہندستاں برطانیہ توں ازاد ہوکیا۔ اوہ تھاں حتھے مسلمان چوکھے سن اوہ ہندستان توں وکھ ہوکے [[محمد علی جناح]] دی سرداری [[پاکستان]] بن گۓ تے کانگرس پارٹی دے چنڈے تھلے [[نہرو]] تے [[گاندھی]] دی سرداری چ ہندستان اک ازاد لوک راج بن گیا۔
ہندستان اک ایٹمی طاقت اے اینے 1974 چ پہلی واری ایٹم بمب دا تماکہ کیتا تے فیر 1998 چ 5 واری فیر اے تماکے کیتے۔ 1991 توں ہندستان تیزی نال کم کاج چ اگے ود ریا اے۔
 
== کانسٹیٹیوشندستور ==
ہندستان دا کانسٹیٹیوشندستور 26 جنوری 1950 نوں اودی پاریمنٹ نے پاس کیتا۔ ایدے چ اےایہہ دسیا گیا جےکہ ہندستانبھارت اک سیکولر، سوشلسٹ، ازاد [[لوک راج]] اے۔ ہندستان دی پارلیمنٹ دو انگاں نال رل کے بندی اے۔ ہندستان اک فیدڑل دیس اے۔ ٹرن ویلے تکڑا سنٹر سی پر ویلےس نال ایدے صوبے اپنے معاملیآن چ ازاد ہوندے جارۓ نیں۔
 
== صدر تے وزیراعظم ==
پعارتبھارت دا صدر دیس دا سردار ہندا اے تے اینوں خنن دا اک ول اے۔ اے 5 وریاں ل‏ی چنیاں جاندا اے۔ پعارتاے۔بھارت دا وزیراعظم پعارتیبھارتی سرکار دا چلان والا ہوندا اے تے ایدے کول کم چلان دا زور ہوندا اے۔ اینوں رکھدا تے صدر اے پر پارلیمنٹ دے تھلویں انگ چ سب توں بعوتے ووٹ لین والی پارٹی یا پارٹیاں دا جٹ چندا اے۔ پارلیمنٹ توں ای وزیراعظم سرکار دے کم چلان ل‏ئی وزیر چندا اے۔ وزیراعظم تے اودے وزیر پارلیمنٹ دے تھلویں انگ اگے جوابدہ ہوندے نیں۔
 
== قنون بنان والا ==
ہندستانبھارت دی پارلیمنٹ ہندستان دا قنون بنان والا انگ اے۔ اے اگے دو انگاں نال رل کے بنیا ہوندا اے جینون راجیہ سبھا تے لوک سبھا کیندے نیں۔ راجیاہ سبھا اک پکا ادارہ اے جیدے 245 سنگی نین تے اے 6 ورے لئی چنیا جاندا اے۔ اینوں دیس تے صوبیاں دے قنون بنان والے ادارے کسے صوبے دی لوک گنتی دے سعاب نال چندے نیں۔ لوک سبھا دے 545 چوں 543 سنگی سدے سدے چوناں نال 5 ورے لئی چنے جاندے نیں۔ دو سنگی اینگلو انڈین سنگت توں صدر چندا جدوں اوہ اے سمجدا اے جے ایس سنگت دے لوک پارلیمنٹ چ نیں ہیگے۔
 
== سیاست ==
لوکاں دی گنتی دے سعابحساب نال ہندستان دنیا دا سب توں وڈا لوک راج اے۔ ایدے تے اک توں بعوتیاں سیاسی پارٹیاں دے پربندھ دا راج اے۔ ایدے چوکھے ویلے تے کانکرسکانگرس پارٹی دا راج ریا اے۔ بھارتی جنتا پارٹی تے ہور دوجیاں صوبیائیصوبائی پارٹیاں نے وی راج کیتا اے۔ کانگرس پارٹی نوں لبرل سمجیا جاندا اے تے بھارتی جنتا پارپی نوں پرانے خیال دی پارٹی۔ 2004 دیاں چوناں چ کانگرس پارٹی سنگی پارٹیاں لال چوناں جت کے راج گدی تے آئی۔ 2009 چ اے فیر جت گۓ۔ اک [[پنجابی لوک|پنجابی]] [[من موہن سنگھ]] ہندستان دے وزیراعظم۔ نیں۔
 
== جاندار ==
ہندستانبھارت انڈو ملایا زون چ اندا اے ہندستان۔ کعر اےبھارت دنیا دے 7.6% ممالیا، 12.6% پنچھیاں، 6.2% ریپٹائل، 4.4% ایمفیبین، 11.7% مچھیاں، تے 6٪ پھلاں والے بوٹیاں دا۔دا کعر اے۔ ہندستان دے مشہور رکھاں چ نیم اے جینون پنڈان تھاواں تے دوائی لئی ورتیا جاندا اے۔ پپل دا رکھ موہنجو داڑو دیاں مہراں تے وی ہیگا اے۔ اے سعاب نال ہندستان دے 12٪ تھاں تے کنے جنگل نیں۔ ہندستانبھارت دیاں 172 سپیشیز حظرے چ نین اے اے مک جان گیاں۔
 
== لوک ==
1.2 ارب لوکاں نال ہندستاںبھارت دنیا دا دوجا وڈا دیس اے۔ پشلےپچھلے 50 وریاںورھیاں چ دوایاں توں بچاؤ تے ہرے انقلاب نال ہندستاں دی لوک کنتیگنتی ج چوکھا واداوادھا ہوییا اے۔ 2001 دے سعابحساب نال ہندستان دی 70٪ لوک گنتی پنڈاں چ ریندی اے۔ 27 شہراں دی لوک کنتی اک ملین توں ود اے۔ ممبئیممبئی، دلی تے کلکتہبنگلور ہندستانبھارت دے وڈے شہر نیں۔
 
== بولیاں ==
ہندستانبھارت دو بولی ٹبراں ہند اریائی تے دراوڑی بولیاں دا کعر اے۔ ہند اریائی 74٪ لوک بولدے نین تے 24٪ لوک دراوڑی بولیاں بولدے نیں۔ ہندستانبھارت دے قنون چ کوئی وی بولی قنونی نیں۔ ہندی دے بولن والے سب توں چوکھے نین تے اے ہندستان دی سرکاری بولی اے۔ انگریزی دفتراں کاروبار تے ہور کئی تھاواں تے بولی جاندی اے۔ اتلے درجے دی پڑھائی تے انکریزی ای چلدی اے۔ 21 بولیاں نون منیا جاندا اے۔ صوبیاں دیاں اپنیان سرکاری بولیان وی نیں۔
 
== مزہب ==
2001 دے سعابحساب نال ہندستانبھارت چ 80 کروڑ لوک ہندو نین جیہڑے لوکاں دا 80٪ دے نیڑے بندے نیں۔ مسلمان 13.4% سکھ 1.9% سعائی 2.3% نیں۔ تھوڑی گنتی چ بدہ جین تے پارسی وی نیں۔ ہندستانبھارت چ مسلماناں دی تیجی ودی لوک گنتی اے۔ اے نان مسلم دیسان چ سب توں چوکھے مسلماناں دا دیس اے۔
 
== پڑھائی ==
ہندستانبھارت چ 64.6% لوک پڑھے نیں۔ کیرالہ دے صوبے 91٪ لوک پڑھے نین تے بہار چ 43٪ پرھےپڑھے نیں۔
 
== رہتل ==
ہندستانبھارت دی رہتل چ رنگارنگی اے۔ اے پچھلے 2500 وریاںورھیاں توں لگاتار چل ریا اے۔ ہڑپہہڑپا رہتل دے رنگ وی ایدےایہدے چ دسدےدکھدے نیں۔ ہندستان دے جغرافیے موسماں، مزہباں نے ایدیایہدی رہتل دیاں راہواں بنائیاں نیں۔
==دیسی گؤن ==
[[جن گن من]]
 
== بارلےباہرلے جوڑ ==
* [http://india.gov.in/ ہندستان سرکار]
 
۱۴,۳۷۹

حصے