"آدی گرنتھ" دیاں دہرائیاں وچ وکھراپا

لکھائی دا خلاصہ کوئی نہیں
 
| isbn = 0-7487-7159-X}}</ref> اس گرنتھ وچ 13ویں صدی دے [[بابا فرید]] اتے جےَ دیوَ دی کجھ رچناواں توں لے کے 17ویں صدی دے [[گرو تیغ بہادر]] تک دیاں رچناواں دی ونگی موجود اے۔ اس پرکار ایہہ گرنتھ اس دیش دیاں پنج صدیاں دی چنتندھارا دی ترجمانی کردا اے ۔
 
سن 1604 وچ آدی گرنتھ دا سنکلن پنجویں گرو، [[گرو ارجن دیو]] (1563–1606) نے پہلے پنج گروآں اتے ہور مہان سنتاں جاں بھگتاں، جہناں وچوں کئیاں دا [[ہندو دھرم]] اتے [[اسلام]] نال واسطہ سی، دی بانی اکتر کر کے کیتا۔ پر اس گرنتھ وچ سنگریہتموجود بانیکاراں دیاں رچناواں دی چھانٹی اتے سنگرہاکٹھ [[گرو نانک دیو]] دے ویلے توں ہی شروع ہو گیا سی۔ پھر ایہہ سنگرہ گرو-در-گرو ہندے ہوئے [[گرو ارجن دیو]] تک آیا۔<ref>[http://pustak.org/home.php?bookid=7433 आदिग्रन्थ महीप सिंह]</ref> اس طرحاں ایہہ انوکھا سمپادت گرنتھ اے جس دے تلّسطح دا سارے ہند-اپمہادیپ[[برصغیر]] وچ ہور کوئی مقامی گرنتھ نہیں اے۔ ویلے، ستھان اتے ملونتا پکھوں ایہہ لاثانی اے۔
 
سکھاں دے دسویں گرو، [[گرو گوبند سنگھ]] (1666–1708) نے 1704 توں 1706 دوران ہور پوتر بانی اس وچ شامل کر لئی اتے جوتی-جوتِ سماؤن توں پہلاں گریائی اس آدی گرنتھ نوں دے دتی اتے اس کر کے نام گرو گنتھ صاحب ہو گیا۔<ref name=hugh>{{cite book
| last = Partridge
| year = 2005
| page = 223
| isbn = }}</ref> ایہہ سکھاں دا سبھ توں پوترمقدس گرنتھ اتے اکو-اک سدیوی شبد-روپی گرو اے جو کہ سکھ گروآں اتے ہور سنتاں-بھگتاں دی سکھیاواں دا انبار اے۔<ref>{{cite conference
| first = Singh
| last = Kashmir