"اٹلی" دیاں دہرائیاں وچ وکھراپا

اٹلی 13 صدیاں توں نکے راجاں وچ وںدیا ہویا سی۔ ایہنوں اک اٹلی بنان دی سوچ نیپولین دی ہار مگروں تے ویآنا کانگرس مگروں پئی۔ سیواۓ دا شاہی ٹبر تے اٹلی دے پڑھے لکھے لوک تے دیس بیلی ایس کم وچ اگے سن تے سارے اطالوی جزیریورگا نوں اک کرنا چاہندے سن۔ 1848 دے انقلاب وچ اٹلی نوں اک کرن والیاں نوں ہار ہوندی اے۔ ایس تے ایہناں نوں ایہ گل سمجھ لگی جے بنا بدیسی ہتھ ونڈائی دے اوہ اپلی نوں کٹھا نئیں کرسکدے۔ ایہ سوچ ک کریمیا لڑائی وچ فرانس تے برطانیہ دا ساتھ دتا گیا۔ 1859 وچ ازادی دی دوجی لڑائی وچ فرانس نال رل کے لمبارڈی آسٹریا کولوں ازاد کرایا جاندا اے۔ یوزپ گیریبالڈی 1860-61 وچ نیپلز تے سسلی نوں اٹلی نال جوڑا اے 1866 وچ آسٹریا پرشیا لڑائی وچ اٹلی پرشیا دا ساتھ دیندا اے تے وینس آسٹریا کولوں کھولیندا اے۔ 1870 وچ فرانس جرمن لڑائی وچ روم وچ فرانسیسی فوج نوں فرانس جانا پیا تے ایس ویلے روم نوں وی اپلی وچ رلا لیا گیا۔ ایہ کٹھا اٹلی اک قنونی بادشائی سی جتھے ووٹ دا حق اوہناں لوکاں نوں نئیں سی جنہاں کول جائیداد نئیں سی۔ سارے لوکاں نوں ووٹ دا حق 1913 وچ ملیا۔ اتلا اٹلی بپار تے کارخانیاں باجوں امیر تے تے دکھنی غریب سی۔
 
19ویں صدی دے دو دہاکیاں وچ اٹلی نے اٹلی توں باہر دیساں تے مل مارن لگ گیا تے صومالیہ اریٹریا لبیا تے ڈوڈوکنیز اوہدے ہتھ لگے۔ [[پہلی وڈی لڑائی]] وچ اٹلیاٹلی، برطانیہ فرانس تے روس نال سی تے اوہدے ایس لڑائی وچ 650,000 فوجی مارے گۓ تے اٹلی نوں ٹرنٹو،[[ٹرنٹو]]، [[ٹریسٹ]] تے اسٹریا لبے۔
 
پہلی وڈی لڑائی مگروں ہون والی کھیچل تے روسی انقلاب نے اٹلی نوں وی ہلادتا۔ میسولینی دی فاشسٹ پارٹی اکتوبر 1922 وچ راج کرن لگدی اے۔ اگلے کج وریاں وچ میسولینی دوجیاں سیاسی پارٹیاں تے روک لادندا اے تے لوکاں دے مڈھہلے حقاں تے وی ڈکا لادتا جاندا اے۔ 1935 وچ میسولینی ایتھیوپیا تے چڑھائی کردا اے جس باجو اوہنوں لیگ آف نیشنز چوں کڈ دتا جاندا اے جس تے اوہ نازی جرمنی تے جپان نال ساک گوڑے کردا اے تے سپین وچ فرانکو نال ہوجاندا اے۔ 1939 وچ البانیا نوں اٹلی نال رلایا جاندا اے۔
 
[[دوجی وڈی لڑائی]] وچ اٹلی، جرمنی تے جپان دا سنگی بندا اے تے اکتوبر 1940 وچ یونان تے چڑھائی کردا اے پر اوہنوں جت نئیں ہوندی اوسے ویلے اوہ برطانوی صومالیہ تے مصر تے وی چڑھائی کردا پر اوہنوں افریقہ دے سارے تھانواں نوں گوانا پیندا اے۔ جولائی 1943 وچ اٹلی تے کٹھے جٹ جڑھائی کردے نیں تے ستمبر 1943 وچ اٹلی ہتھیار سٹ دیندا اے۔ اتلا اٹلی فاشسٹ تے نازی فوجاں دے ہتھ وچ ریندا اے تے لڑائی دا انت 2 مئی 1945 نوں ہوندا اے۔ ایس لڑائی وچ 5 لکھ اطالوی لوک مارے گۓ۔
 
==جغرافیہ==
40,249

حصے